Os mapas de Galicia teñen nova versión: máis galegos, máis precisos e con historia
Se hoxe miras un mapa de Galicia, pode que atopes algún nome que che soe… pero non exactamente igual. Non é que te perdas: é que Galicia decidiu poñerse ao día.
Desde este sábado 11 de abril, entra en vigor a actualización do Nomenclátor de Galicia, un lavado de cara que afecta a máis de 4.000 topónimos e que modifica o nome oficial de doce concellos. Todo baixo a supervisión da Real Academia Galega e coa idea clara de recuperar a esencia: os nomes tal e como sempre foron.
Doce concellos, doce cambios (algúns máis sutís do que parece)
Aquí están os protagonistas desta pequena revolución toponímica:
- A Caniza
- A Ribeira de Piquín
- Alfoz do Castrodouro
- Cangas de Morrazo
- Cerdedo Cotobade
- Mondariz Balneario
- O Campo Lameiro
- O Castro de Caldelas
- O Porto do Son
- O Riós
- Oza Cesuras
- Pastoriza
Algúns cambios son cuestión de artigos (“O”, “A”), outros eliminan guións e outros recuperan nomes con séculos de historia ás costas.
Que cambiou realmente?
Non é só estética. Hai moito máis detrás:
- Adeus aos guións: Cerdedo-Cotobade e Oza-Cesuras simplifícanse
- O artigo manda: O Porto do Son, O Riós ou O Campo Lameiro recuperan o “O”
- Recuperación histórica: Alfoz pasa a ser Alfoz do Castrodouro, como na Idade Media
- Máis precisión xeográfica: Cangas convértese en Cangas de Morrazo
- Axustes finos: Pastoriza perde o artigo
E no caso de A Caniza, recupérase a forma tradicional galega, ligada á palabra “cana”.
Un traballo de fondo: lingua, historia e sentido común
Non foi un capricho. Detrás desta actualización, como explica polo miúdo a Real Academia Galega, hai anos de traballo baseados en:
- Documentación histórica
- Uso oral da veciñanza
- Estudos filolóxicos
- Tradición escrita
A propia Xunta recoñece que a toponimia galega sufriu un “proceso de deturpación” ao longo do tempo. Agora trátase de volver ás orixes… pero con criterio.
Máis de 42.000 nomes no catálogo oficial
A actualización non só corrixe: tamén amplía.
- 2.531 topónimos modificados
- 1.655 novos nomes incorporados
- 42.909 rexistros totais
Un auténtico mapa vivo que medra e se axusta á realidade. Os criterios xerais que os especialistas da RAG seguen para ditaminar e, polo tanto, modificar ou manter a forma oficial dun topónimo son catro: malia que o primordial é a etimoloxía de cada unha das denominacións, téñense en conta tamén as atestacións escritas na documentación histórica, especialmente cando a etimoloxía é escura; a tradición gráfica consolidada nos últimos dous séculos, e mais o uso oral e escrito que a veciñanza e as principais institucións fan do topónimo. Procúrase ademais non realizar un novo ditame naqueles casos que presentaban dúbidas.
A revisión do Nomenclátor de Galicia -enfade a Real Academia Galega- é un traballo aberto, inacabado, pois tense constancia dun bo número de lugares das provincias de Ourense e Pontevedra que aínda non figuran no Nomenclátor e que están pendentes de estudo. En vindeiras edicións está ademais previsto facer unha revisión exhaustiva dos topónimos referidos aos barrios urbanos das cidades e vilas para valorar a súa inclusión neste documento oficial coa toponimia maior de Galicia.
Outras novas
- Galicia “muda de nome”: doce concellos e máis de 4.000 topónimos actualízanse desde hoxe
- O Porriño impulsa la transformación de la calle Antonio Palacios con 1,6 kilómetros de humanización y carril bici
- La Guardia Civil incauta 193 kilos de tabaco ilegal vendido por internet
- Detenidas dos personas en Vigo por robar una tarjeta a una anciana y gastar más de 1.100 euros
- FormaMOS consolídase cunha alta participación e múltiples propostas para orientar o futuro da mocidade
